OAİB ve Bölgesel Birliklerin 2025 İhracat Başarıları: Sektörel Yoğunluk ve Coğrafi Dağılım

Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri’nin (OAİB) 2025 yılı verileri, geçen yıla kıyasla %15,4 artışla 31,4 milyar dolarlık ihracata ulaştığını gösteriyor. OAİB’in yaklaşık 45 bin üyesi bulunan 8 ihracatçı birliği, Türkiye toplam ihracatında %13,2 payla üçüncü sırada yer alıyor. OAİB Koordinatör Başkanı Erdem Çenesiz, ihracatın belirli sektörlerle sınırlı kalmadığını, geniş bir sanayi tabanına dayandığını vurgulayarak, bölgelerdeki çok katmanlı üretim ve dış satım yapısının sonuçlarda kendini gösterdiğini ifade etti.

Türkiye genelindeki savunma ve havacılık sanayinde toplam ihracatın %48,8 artışla 10 milyar dolara yükseldiğini, iklimlendirme sanayinin %3,5 artışla 7,4 milyar dolara; çimento, cam, seramik ve toprak ürünleri ihracatının %4,4 artışla 4,7 milyar dolara; süs bitkileri ve mamulleri ihracatının ise %13,7 artışla 160 milyon dolara çıktığını paylaşıldı. OAİB çatısı altındaki sektörlerin bilgi, teknoloji ve tasarım odaklı büyümesini vurgulayan Çenesiz, bu sektörlerin tek çatı altında koordine edilmesini sağlayan yapı sayesinde yüksek üretim gücü olan alanlarda da etkili olduğunu belirtti.

Makine İhracatçıları Birliği, Savunma ve Havacılık Sanayi İhracatçıları Birliği, Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri İhracatçıları Birliği, Süs Bitkileri İhracatçıları Birliği ve İklimlendirme Sanayi İhracatçıları Birliği, stratejik sektörlerdeki lider birlikler olarak Türkiye genelinde koordinasyonu sağlıyor. OAİB, aynı zamanda hububat, mobilya ve demir gibi yüksek üretim gücüne sahip sektörlere de odaklı hareket ederek uluslararası pazarlarda bilgi tabanlı üretim ve tasarım kapasitesini güçlendirmeyi hedefliyor. Bu yaklaşım, katma değerli ihracatın artmasını ve sürdürülebilir büyümeyi destekliyor.

2025 yılında Avrupa Birliği başta olmak üzere Uzak Doğu, ABD ve Türki Cumhuriyetlerini kapsayan geniş bir coğrafyada fuarlar, ticaret heyetleri ve UR-GE projeleriyle firmaları uluslararası pazarlara taşıdıklarını söyleyen Çenesiz, sürdürülebilirlik ve Yeşil Mutabakat konularını çalışmaların merkezine aldıklarını ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması sürecine ihracatçıları hazırlamanın öncelikli hedeflerinden biri olduğunu belirtti. Avrupa ülkelerinin pazar payında artış görüldüğünü ve Ankara ile bölge genelinde üye firmaların 31,4 milyar dolar seviyesine ulaşan toplam ihracatta önemli rol oynadığını ifade etti.

Türkiye’nin savunma ve havacılık sanayiinin 2025 yılında 10 milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşması, yüksek teknolojiye dayalı çözümler ve küresel tedarik zincirlerinde güvenilir bir oyuncu olma kapasitesinin güçlenmesi anlamına geliyor. IDEF 2025’te elde edilen mühendislik kabiliyeti ve yenilikçi çözümler, bu dönüşümün somut göstergesi olarak öne çıkıyor.

İklimlendirme sanayinin 7,4 milyar dolarlık ihracata çıkması, küresel rekabette enerji verimliliği odaklı çözümlerin talebi artırdığı bir dönemde sektörü güçlendirdi. 2025’te Avrupa Bölgesi en büyük pazar konumunu sürdürürken, 2026 için dijital tanıtım ve küresel fuarlarda görünürlüğü artırmak amacıyla çalışmaları sürdürmeyi hedefliyoruz.

Çimento, cam, seramik ve toprak ürünleri sektörü ise 4,7 milyar dolar ihracat ile öne çıktı. Sektörlerin %80’den fazla yerli katma değer oranı ile rekabetçi konumunu koruduğu bu dönemde, teknoloji yatırımları, dijitalleşme ve enerji verimliliği odaklı dönüşümler bekleniyor.

Süs bitkileri ihracatı 160 milyon dolara ulaşarak pazar çeşitliliğini güçlendirdi. Ürünler dünyanın 75’in üzerinde ülkesine ulaştı; Hollanda, Azerbaycan ve Almanya gibi pazarlarda kaydedilen artışlar sektördeki rekabet gücünü net biçimde gösterdi. UR-GE projeleriyle Katar, Dubai, Portekiz ve İspanya hedef pazarlar olarak belirlendi ve 2026 için en az %12 artış öngörüldü.

Demir ve demir dışı metal ihracatı 2,5 milyar dolar olarak kayda geçti. Yağışlı ve değişken talep koşulları altında bölgesel ve küresel pazarlarda etkinliğin artırılması, pazar çeşitliliğinin korunması ve yeni ülkelere açılma stratejileri ön planda olacak. Hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü ise 1,4 milyar dolarlık ihracatla büyümeyi sürdürdü; gıda ürünlerinde lisanslı kaliteye odaklanan çalışmalar bu büyümeyi destekledi.

Mobilya, kağıt ve orman ürünleri sektörü ise 1 milyar dolar civarında ihracat gerçekleştirdi. Tasarım odaklı üretim, kalite, esneklik ve teknolojinin entegrasyonu ile orta ve üst segmente yönelik ürünlerin öne çıkması, bu sektörün dayanıklılığını güçlendirdi.