Türkiye'de Aile Dinamikleri: Değişen Yapılar ve Kadınların Aktif Rolü Sempozyumu

Ege Üniversitesi (EÜ) Kadın Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi (EKAM) ile Sosyal Bilimler Enstitüsü Kadın Çalışmaları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Şerife Çağın, EKAM Müdürü Doç. Dr. Vildan Koçoğlu Gündoğdu, Etnografya Müzesi Müdürü Doç. Dr. Dilek Maktal Canko ve EKAM Müdür Yardımcıları Doç. Dr. İlkay Südaş ile Dr. Öğretim Üyesi Sinem Utanır Altay’ın ortaklaşa düzenlediği sempozyum, Edebiyat Fakültesi Konferans Salonları’nda gerçekleştirildi. Sempozyumun amacı, aile kurumunun dönüşümünü akademik bir bakışla incelemek ve güncel aile dinamiklerini ele almaktı.

Konuşmalar, demografik göstergelerin son dönemde ortaya koyduğu nitel değişimleri işleyerek başladı. Doç. Dr. Vildan Koçoğlu Gündoğdu,

“2025 yılının 'Aile Yılı' olarak ilan edilmesi dolayısıyla, aile kurumundaki dönüşümü tüm yönleriyle tartışma fırsatı buluyoruz ve bu tartışmalar yalnızca akademik bir uğraş olmayıp toplumsal refahı güçlendirme amacını taşıyor” sözleriyle programın bağlamını özetledi. Ardından Doç. Dr. Gündoğdu, nüfus yapısındaki değişimin uzun vadeli etkilerine dikkat çekti; doğurganlık hızındaki düşüş, evlilik ve çocuk sahibi olma yaşıların yükselmesi ile hane sayısının küçülmesinin sosyal hizmetler ve işgücü üzerinde yarattığı baskıyı vurguladı.

Gündem, “Kadınlar kalkınmanın aktif özneleri olmalıdır” ifadesiyle güçlendirildi ve kadınların eğitim düzeyinin artması, istihdam oranlarının yükselmesi ve sosyal hayatta artan görünürlüğü ile bakım emeğinin büyük bölümünün geleneksel olarak kadınlar tarafından üstlenildiği gerçeğinin, toplumsal refahı şekillendirdiği belirtildi. Aile çeşitliliğinin artmasıyla birlikte planlama süreçlerinin esnekleşmesi gerektiğine dikkat çekildi; tek ebeveynli, çocuksuz haneler, yeniden yapılandırılmış aileler ve tek kişilik yaşam biçimlerinin günümüz toplumundaki belirginleşen modeller olduğu ifade edildi.

Sempozyumda, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Pelin Önder Erol, ailenin dinamiklerindeki değişimi çok katmanlı bir bakış açısıyla aktardı. Gün boyu süren oturumlarda eğitim uzmanları Doç. Dr. Duygu Metin Peten, Doç. Dr. Semra Sütgibi ve Dr. Uwe Krause’nin yürüttüğü “Avrupa Değerler Atlası Bağlamında Aile ve Ailede Kadının Yeri” konulu etkileşimli çalıştay da Erasmus projesi kapsamında paylaşıldı.

Sempozyumun çıktılarının, aile politikalarına ilişkin karar vericiler için değerli bir veri kaynağı oluşturması ve farkındalığı artırması hedeflenmiştir. Kaynak olarak Beyaz Haber Ajansı’ndan edinilen bilgilere dayanılarak hazırlanmıştır.