Çayda Tağşiş ve Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar: Uzman Görüşüyle Çay Kalitesi
Çayda tağşişi uzman görüşüyle ele alıyoruz; kaliteyi yükselten ipuçları ve dikkat edilmesi gereken noktalar hemen keşfedin.
Çayın içeriğinin sadece Camellia sinensis bitkisinin yapraklarından oluşması gerektiğini vurgulayan Uzman Öğretim Görevlisi Dr. Selen Akbulut, çay yapım sürecinde oluşan çok küçük yaprak parçacıklarının “toz” olarak adlandırıldığını söyledi. Bu toz, bazı durumlarda doğal kırıntı olarak karşımıza çıkabilir; ancak aşırı toz oranı kaliteyi düşüren bir işaret olarak değerlendirilebilir.
Çaya hiçbir katkı maddesi eklenemez. Türk Gıda Kodeksi Çay Tebliği, siyah, yeşil, aromalı ve kafeinsiz çeşitler dahil olmak üzere tüm çay türlerinde herhangi bir katkı maddesinin kesinlikle kullanılamayacağını belirtir. Ürün geliştirme amacıyla aroma kullanımı söz konusu olduğunda, Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği ile ilgili hükümlere uyulmalı ve bulaşanlar ile ilgili düzenlemelere riayet edilmelidir. Ayrıca pestisit kalıntılarının Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliği’ne uygunluk da şarttır.
Çayın içeriği doğal yapraklardan oluşmalı. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın beyanlarına göre kayıtlarda en sık görülen tağşiş türü “Gıda Boyası Tespiti”dir. Sudan boyaları ve diğer renklendiricilerin çay ürünlerinde hile amacıyla kullanıldığı belirtilirken, çayın yalnızca Camellia sinensis yapraklarından oluşması gerektiği ifade edilir. Bu tür boya maddelerinin sağlık açısından risk taşıyabileceği, kanserojen etkiler ve organ hasarları gibi olumsuz sonuçlara yol açabileceği konusunda uyarılar vardır.
Evde yapılan testlere güvenmek doğru değildir. Sosyal medya üzerinden yayılan basit ev testi iddialarının, çaydaki hile veya tağşişin güvenilir tespiti için yeterli olmadığı vurgulanır. Akredite laboratuvarlarda yapılan bilimsel analizler bu konunun güvenilir yoludur. Şüphe halinde Alo 174 Gıda Güvenliği Hattı’na başvurulması ve tüketicilerin şüpheli ürünleri Tarım ve Orman Bakanlığı’nın ilgili birimlerine ileterek resmi inceleme talebinde bulunması önerilir.
Dökme ve izlenebilirliği olmayan çaylardan uzak durulmalı. Türkiye’de çay tüketiminin yüksek düzeyde olması nedeniyle ambalajlı ve izlenebilir ürünlerin tercih edilmesi önemlidir. 2025 raporuna göre çay, dünya genelinde en çok tüketilen içeceklerden biridir; Türkiye’de kişi başına yaş çay tüketimi 2023/24 döneminde yaklaşık 13,7 kg olarak kayıtlara geçmiştir. Çay satın alırken üretici, parti no ve menşe gibi etiket bilgilerinin doğru okunması gerekir. Şüpheli bir durum fark edilirse derhal yetkili birimlere bilgi verilmelidir. Ayrıca dökme çay gibi ambalajsız ürünler, üretici takibi yapılamayacağından riskli olarak değerlendirilir ve tercih edilmemelidir.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı