İzmit Körfezi'nde dip çamuru sanatla yapay resife dönüştü

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin İzmit Körfezi’ni temizleme ve ekosistemi canlandırma hedefli çalışmaları, Değirmendere’de bilim ve sanatla entegre oldu. Körfez tabanından temizlenen dip çamuru, Kocaeli Üniversitesi akademisyenlerinin hazırladığı özel seramik reçeteleri sayesinde yapay resiflere dönüştürüldü. “Kenar Etkisi” projesiyle hayata geçirilen bu resifler, deniz canlılarına yeni barınma alanları sağlamak amacıyla Değirmendere açıklarında suya bırakıldı.Bilim, Sanat ve Çevre Bir Araya GeldiKocaeli Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi yürütücülüğünde, BAP Marmara Denizi ve Sürdürülebilir Yaşam Araştırma Projeleri Destek Programı kapsamında geliştirilen “Kenar Etkisi – Değirmendere Kıyı Arayüzünde Sanat Temelli Ekolojik Restorasyon” projesi; Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Değirmendere Sualtı Topluluğu (DESSAT) ortaklığında gerçekleştirildi. Etkinliğe Gölcük Kaymakamı Müfit Gültekin, Gölcük Belediye Başkanı Ali Yıldırım Sezer, yerel yöneticiler, akademisyenler, sanatçılar ve çok sayıda çevre gönüllüsü katıldı.Körfez İçin Aralıksız MücadeleGölcük Belediye Başkanı Ali Yıldırım Sezer, Kocaeli’de biyolojik arıtma oranının yüzde 100 seviyelerine ulaştığını ve azot-fosfor arıtımında da benzer bir başarı grafiği yakalandığını vurguladı. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Birol Balcı ise deniz yüzeyi temizliği, acil müdahale, balıklandırma ve yapay resif uygulamalarının yanı sıra Dip Çamuru Temizleme Projesi’nin kararlılıkla devam ettiğini belirtti. Bugüne kadar deniz ekosisteminden 2,4 milyon metreküp çamurun uzaklaştırıldığını ifade eden Balcı, 300 yapay resifin yerleştirildiğini ve 60 bin yavru balığın Körfez’e bırakıldığını kaydetti.Akademik Bilgi Pratiğe DönüştüKocaeli Üniversitesi Genel Sekreteri Doç. Dr. Mustafa Eren, üniversitenin ürettiği akademik bilgiyi kent yaşamına entegre etme vizyonuna dikkat çekerken, Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Süreyya Temel ise projenin araştırma kapasitesi ile sanatın dönüştürücü gücünü birleştirdiğini belirtti. Proje Yürütücüsü Dr. Öğr. Üyesi Fatoş Su Özkarataş, kıyıyı canlı bir arayüz olarak tanımlarken, Doç. Dr. Nermin Demirkol, yüzde 65 oranında dip çamuru içeren özel seramik reçeteleri ile üretimin başarıyla gerçekleştirildiğini açıkladı.“Geçmişteki Hataların Telafisi”Proje Danışmanı Prof. Dr. Mustafa Sarı, Marmara Denizi’nin uzun süre atıkların depolandığı bir alan olarak görüldüğünü hatırlatarak, “O çamuru biz gönderdik oraya” ifadesiyle mevcut durumun insan kaynaklı olduğuna dikkat çekti. Bu çalışmanın çevresel hataların telafisi için kritik bir adım olduğunu belirten Sarı’ya, DESSAT Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kulakaç da destek vererek, resiflerin izleme sürecinde dalış ekiplerinin aktif rol alacağını ekledi.Resifler Deniz Yaşamıyla BuluştuProgramın sonunda, dip çamurundan üretilen seramik yapay resifler DESSAT dalış ekibi tarafından denize indirildi. Bu yapılar, deniz canlılarının tutunabileceği mikrohabitatlar oluşturmayı hedefliyor. Çalışma sadece yerleştirme ile sınırlı kalmayacak; bundan sonraki süreçte resiflerdeki biyolojik çeşitlilik ve suyun kimyasal parametreleri bilimsel yöntemlerle düzenli olarak takip edilecek. Böylece atık olarak görülen dip çamuru, bilim ve sanatın dokunuşuyla deniz ekosistemine geri kazandırılmış oldu.